Zadośćuczynienie z OC sprawcy – jak je uzyskać?

Ubezpieczenie OC nie bez powodu jest obowiązkowe dla każdego kierowcy. Pełni funkcję ochronną oraz zapewnia poszkodowanej osobie odszkodowanie bądź/i zadośćuczynienie. Kiedy poszkodowanemu przysługuje zadośćuczynienie od ubezpieczyciela, a kiedy odszkodowanie? Jak ubiegać się o rekompensatę, jak ją wyliczyć oraz w jakim czasie należy zgłosić szkodę? Tego wszystkiego dowiesz się z artykułu.

Czym jest zadośćuczynienie z OC sprawcy i kiedy przysługuje?

Zadośćuczynienie po wypadku stanowi rekompensatę negatywnych przeżyć. Zaliczamy do nich ból, utratę zdrowia, przymusową zmianę planów, cierpienie psychiczne, jak i fizyczne. Szkodę niemajątkową jest znacznie trudniej wymierzyć niż szkodę majątkową. Zadośćuczynienie z OC sprawcy jest uregulowane prawnie:

W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia.

Jeśli w wyniku wypadku osoba poszkodowana odniosła obrażenia ciała, wówczas może domagać się zadośćuczynienia z OC sprawcy. Poszkodowanej osobie należy się:

  • zwrot kosztów leczenia,
  • zwrot kosztów opieki,
  • zwrot utraconego zarobku,
  • zwrot kosztów rehabilitacji,
  • renta,
  • zadośćuczynienie za doznaną krzywdę,
  • w przypadku śmierci bliskiej osoby zwrot kosztów pogrzebu oraz odszkodowanie za pogorszenie sytuacji życiowej.

Jak i w jakim czasie należy zgłosić szkodę z OC?

Szkoda może zostać przez nas zgłoszona telefonicznie bezpośrednio po kolizji. Nie jest to jednak konieczność – druga opcja, nieco wygodniejsza, to wypełnienie wniosku o zadośćuczynienie przez internet. Niezbędne do zgłoszenia jest oświadczenie o winie sporządzone przez funkcjonariusza policji, a także pismo zawierające informacje o miejscu i okolicznościach, w jakich doszło do wypadku, doznanych obrażeniach oraz dolegliwościach powypadkowych.

W jakim czasie należy zgłosić szkodę? Wyróżnia się 3 przypadki:

  • 3 lata od dnia, w którym dowiedzieliśmy się o szkodzie oraz sprawcy (nie później niż 10 lat od dnia wystąpienia szkody),
  • 2 lata od uzyskania pełnoletności w przypadku ubiegania się o odszkodowanie osoby niepełnoletniej,
  • 20 lat od dnia wystąpienia szkody, pod warunkiem, że wynika z popełnionego przestępstwa bądź sprawca nie został zidentyfikowany ze względu np. na ucieczkę (okoliczności wskazują na możliwość popełnienia przestępstwa).

Jak widać, na zgłoszenie szkody mamy naprawdę sporo czasu. Nie oznacza to jednak, że powinniśmy z tym zwlekać. W niektórych przypadkach ubezpieczyciel może uznać zwlekanie za przyczynianie się do zwiększenia rozmiaru szkody – np. gdy regularnie poruszamy się uszkodzonym samochodem.

Jak zgromadzić dokumentację po wypadku?

Na uzyskanie odszkodowania duży wpływ mają zgromadzone dokumenty. W miarę możliwości należy więc zacząć myśleć o tym już w dniu, w którym doszło do zdarzenia. Jeżeli doszło do kolizji, a podczas zdarzenia żaden z uczestników nie ucierpiał, pierwszym krokiem jest ustalenie winy. W zdecydowanej większości jest bezsporna, wówczas nie ma konieczności wzywania policji. Konieczne jest jedynie spisanie wspólnego oświadczenia o zdarzeniu drogowym, w którym zostaną opisane wszelkie szczegóły związane z wypadkiem, szkodą, uczestnikami i świadkami. Zdarzają się jednak sytuacje, w których niełatwo wyznaczyć winnego. Wówczas należy zadzwonić po policję, która dokładnie oceni sytuację i sprawcę. Aby uzyskać odszkodowanie komunikacyjne, warto na miejscu wypadku zrobić zdjęcia, chociażby uszkodzeń samochodu. To dowody, które w przyszłości mogą zaważyć o decyzji sądu/ubezpieczyciela. 

Jeżeli doszło do wypadku i są osoby ranne bądź z uszczerbkiem na zdrowiu psychicznym, poszkodowany może domagać się zadośćuczynienia z OC sprawcy. W takiej sytuacji nie wystarczy jednak wypełnienie oświadczenia, konieczne jest wykonanie telefonu na policję. Funkcjonariusze zabezpieczą ślady oraz sporządzą dokumentację, która będzie niezbędna osobie poszkodowanej do uzyskania zadośćuczynienia z OC sprawcy

Zadośćuczynienie – jak je wyliczyć?

Zadośćuczynienie po wypadku samochodowym to często ostatnia deska ratunku dla osoby poszkodowanej. Jak je wyliczyć? Osoba poszkodowana, występująca z wnioskiem o zadośćuczynienie z OC sprawcy, jest zobowiązana do wskazania kwoty, o jaką chce dochodzić. Liczba nie może być jednak przypadkowa – niezbędne jest uzasadnienie, dlaczego taka stawka wynosi odpowiednią w jego odczuciu rekompensatę. Trudno jednak podać konkretną kwotę, gdy w żadnych przepisach o tym nie wspomniano. Co należy wziąć pod uwagę, ustalając wysokość zadośćuczynienia?

  • Wiek poszkodowanego, 
  • płeć poszkodowanego,
  • długotrwałość leczenia oraz cierpienia na skutek doznanych urazów,
  • rokowania poszkodowanego na przyszłość,
  • stopień pogorszenia sytuacji życiowej,
  • stopień uszczerbku na zdrowiu.

W zdecydowanej większości przypadków nie ma problemu z otrzymaniem podanej kwoty z ubezpieczenia OC sprawcy. Mając problem z określeniem wysokości zadośćuczynienia, możemy skorzystać z usług kancelarii odszkodowawczych, które się w tym specjalizują.

Odszkodowanie komunikacyjne a zadośćuczynienie – różnice

Zadośćuczynienie z OC sprawcy to zupełnie coś innego niż odszkodowanie komunikacyjne. Odszkodowanie jest rekompensatą za szkodę materialną, która ma charakter wymierny. Dla roszczeń w tym zakresie znaczenie będą mieć odniesienia do rynkowych cen i kosztów przedmiotów czy usług, dowody w postaci faktur oraz rachunków. Ważne, by udokumentować poniesione wydatki/straty. Odszkodowanie komunikacyjne, czyli naprawienie szkody, powinno nastąpić poprzez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej bądź przywrócenie stanu poprzedniego danego przedmiotu.

Z kolei zadośćuczynienie z OC sprawcy to rekompensata, która ma zastosowanie do szkód niematerialnych. Mowa tu więc o cierpieniu fizycznym oraz psychicznym. W takich przypadkach trudno ustalić konkretne kwoty. Proces ustalania zadośćuczynienia polega między innymi na pozyskiwaniu informacji dotyczących cen zabiegów czy wizyt u lekarzy. 

Podstawowe różnice pomiędzy zadośćuczynieniem a odszkodowaniem:

ZadośćuczynienieOdszkodowanie
krzywdaszkoda
za cierpienie psychiczne i fizyczneza straty materialne
kompensacja strat wyłącznie niemajątkowych – cierpieniekompensacja strat majątkowych – utrata zarobków, ważnych dokumentów, zniszczenie towaru

Jak uzyskać odszkodowanie komunikacyjne, a jak zadośćuczynienie z OC sprawcy?

Odzyskanie odszkodowania z OC sprawcy jest możliwe, gdy poszkodowany zgromadził niezbędne dowody oraz zgłosił się do firmy ubezpieczeniowej. Mówiąc o dowodach, mamy na myśli zrobione zdjęcia, dokumentację przygotowaną przez policję, a także oświadczenie podpisane przez sprawcę i poszkodowanego. Niezbędny jest także wniosek o odszkodowanie, w którym zostaną zawarte wszystkie niezbędne informacje – miejsce i przebieg zdarzenia, opis ewentualnych obrażeń, strat materialnych oraz roszczenia odszkodowawcze. Szkoda może zostać zgłoszona zarówno przez telefon, jak i internet. Zgłoszenie powinno nastąpić w możliwie jak najkrótszym czasie od momentu wypadku. Jeśli udało nam się zgłosić szkodę, pozostaje czekać – ubezpieczyciel ma 30 dni na wypłatę odszkodowania. 

Wniosek o zadośćuczynienie z OC sprawcy jest podobny. Również należy w nim zawrzeć wszelkie szczegóły dotyczące wypadku, obrażeń i urazów nim spowodowanych. Należy wpisać także numer polisy sprawcy, dołączyć dowody, dokumentację przygotowaną przez policję oraz oświadczenie. Niezbędne mogą się również okazać dokumenty potwierdzające odbywaną rehabilitację bądź leczenie, wypis ze szpitala czy jakikolwiek dokument świadczący o tym, że poszkodowany w wyniku wypadku ucierpiał fizycznie i psychicznie.